Koszalin w ogniu
Data publikacji: 2014-10-08, Data modyfikacji: 2014-10-09
Tagi:
koszalin
pożar
Fryderyk Wilhelm I
Krótkie streszczenie artykułu:
Donośny głos dzwonów na trwogę z koszalińskiej katedry i ratusza zaalarmował mieszkańców Koszalina. W środku dnia niebo było ciemne od dymu. Miasto stało w ogniu.
Kategoria:
Historia Koszalina
Treść:
Pożary wybuchały w Koszalinie dość często, a kilka z nich okazywało się katastrofalnymi dla miasta. Zabudowa składająca się z drewnianych domów o konstrukcji szachulcowej (drewniany szkielet wypełniony gliną zmieszaną ze słomą), łatwopalne w większości pokrycia dachów, stłoczona zabudowa, źródła wody dostępne na nielicznych skrzyżowaniach, wszystko to sprzyjało szybkiemu rozprzestrzenianiu się ognia. Do XIX wieku nie istniała miejska straż ogniowa. Zarządzenia rady miejskiej stanowiły, iż „każdy do gaszenia i tłumienia ognia ma być przygotowany, a ten, kto przed lub po uderzeniu dzwonu na trwogę pierwszą kadź z wodą przyniesie, 4 marki napiwku dostanie."
Ogniste kuryPierwszy wielki ogniowy kataklizm nawiedził Koszalin 28 października 1504 r. Jak zanotował Johann Dawid Wendland w swojej kronice: „na Szymona i Judy spłonęło całe miasto, ostały się ino 2-3 domy, a wraz z ratuszem spłonęło wiele dokumentów." W ciągu kilkunastu lat domy zostały jednak odbudowane, a w miejscu spalonego ratusza wybudowano nowy: większy i murowany, z piwiarnią w piwnicy i ratuszową wieżą, na której zawisł dzwon alarmowy. Kolejne pożary nie były już tak dotkliwe: w roku 1575 spłonęła cała lewa strona ulicy Młyńskiej od rynku do Bramy Młyńskiej, zabudowana wciąż drewnianymi domami mieszkalnymi. „Ogień rozproszył się od komina tkacza wełny zwanego Tönnies Bösel" - zanotował kronikarz. W tej samej kronice kolejna wzmianka informowała, że „roku pańskiego 1699 na ulicy Młyńskiej przy Bramie wcześnie rano zaprószony został ogień, który całkowicie zniszczył 2 domy, a mianowicie Dawida Schwartza i mistrza Schellina. Trzeci dom poważnie uszkodzony.
ArmagedonNajdotkliwszy pożar dotknął Koszalin 11 października 1718 roku. Wybuchł ok. 2 po południu podczas warzenia piwa w jednym z zabudowań przy ul. Rolników i w krótkim czasie strawił prawie całe miasto. Silny północno-zachodni wiatr w krótkim czasie rozprzestrzenił płomienie, wzniecając pożary równocześnie w kilku miejscach. Gaszenie ognia było tym trudniejsze, że tego dnia część mieszkańców przebywała na dorocznym jarmarku w Karlinie. W rezultacie ocalał jedynie kościół Mariacki, bramy miejskie oraz kilka budynków przy bramach i wzdłuż murów. Spłonął zaś po raz kolejny ratusz z przechowywanymi w nim dokumentami i bogatym księgozbiorem, zamek oraz ponad 300 innych domów mieszkalnych i zabudowań gospodarczych (stajnie, warsztaty itd.).
Zdawało się, że miasto czeka smutny los z czasów wojny 30-letniej, kiedy to w wyniku nakładanych na mieszkańców kontrybucji oraz epidemii dżumy Koszalin wyludnił się tracąc ponad połowę mieszkańców. Ponieważ jednak 5 lat wcześniej ulokowano w mieście garnizon wojskowy, król pruski Fryderyk Wilhelm I, który akurat wracał do Berlina z Królewca i odwiedził Koszalin, zdecydował się wspomóc pogorzelców. Otrzymali oni z państwowej kasy 10 tys. talarów na odbudowę, a dodatkowo z kiesy króla 4000 talarów. Ponadto wszystkim poszkodowanym dano znaczne ulgi w płaceniu podatków od handlu i konsumpcji.
OdbudowaDo odbudowy zdecydowano się użyć cegieł z murów miejskich, które w czasach armat nie pełniły już swojej dawnej roli obronnej i zostały znacznie obniżone. Poszerzono rynek miejski i ulice, nadając zabudowie jednolity, niemal koszarowy styl. Jedyny ocalały z pożaru dom przy rynku rozebrano, wznosząc na jego miejscu ratusz, pod którym ulokowano kwaterę gwardii miejskiej. W miejscu starej siedziby rajców na środku rynku wdzięczni mieszkańcy ufundowali w roku 1723 pomnik króla Fryderyka Wilhelma I, dzięki któremu miasto odzyskało swój blask oraz – nauczeni doświadczeniem – ustawili obok dwa kamienne zbiorniki na wodę. Pomnik ów stał do ostatniego wielkiego pożaru w dziejach Koszalina, spowodowanego przez żołnierzy radzieckich w marcu 1945 r.
Opcje dodatkowe
Artykuł sponsorowany:
Standardowy artykuł
Show on front page:
Pokazuj artykuł sponsorowany na stronie głównej
Display in:
Otwórz w tej samej karcie
Dołącz zdjęcia
Zdjęcia:
Pełna treść wiadomości na: 277532 at http://www.mmkoszalin.eu
mmkoszalin.eu, Źródło artykułu: mmkoszalin.eu